De EU AI Act, de Europese AI-verordening, bepaalt hoe AI in Europa ontwikkeld en gebruikt mag worden. Hoe groter het risico van een toepassing, hoe strenger de regels. De wet geldt niet alleen voor techbedrijven: ook als je als ondernemer ChatGPT of een AI-chatbot gebruikt, heb je met een paar verplichtingen te maken. In dit artikel lees je hoe de wet werkt, welke deadlines er gelden na de recente uitstel, en wat je nu al moet regelen.

Belangrijkste punten in één oogopslag

  • De EU AI Act (officieel: Regulation (EU) 2024/1689) is de eerste uitgebreide Europese wet die specifiek gaat over kunstmatige intelligentie. De wet waarborgt dat AI-systemen veilig zijn en grondrechten respecteren. De EU AI Act treedt in werking op 1 augustus 2024, met gefaseerde verplichtingen die doorlopen tot 2028.

  • De wet gebruikt een risicogebaseerde aanpak: AI-systemen worden ingedeeld in vier risicocategorieën. Van onaanvaardbaar risico (volledig verboden) tot minimaal risico (nauwelijks extra verplichtingen).

  • De regels gelden voor zowel aanbieders als gebruikers van AI-systemen in of gericht op de EU, inclusief general purpose AI models zoals grote taalmodellen.

  • Er zijn aparte regels voor high risk AI systemen (strenge eisen aan documentatie, toezicht en transparantie) en voor general purpose AI (verplichtingen rond technische documentatie en auteursrecht).

  • Ga nu na of jouw AI-toepassingen onder de EU AI Act vallen. De eerste verplichtingen gelden al, en de volgende deadlines naderen snel.

Inleiding: wat is de EU AI Act en waarom nu?

Het Europees Parlement stemde op 13 maart 2024 in met de EU AI Act, en de Raad volgde op 21 mei 2024. Dit is de Artificial Intelligence Act: de eerste wet ter wereld die kunstmatige intelligentie op een brede, samenhangende manier reguleert. Bestaande regels op het gebied van privacy, productveiligheid en consumentenbescherming bleken niet toereikend om de specifieke risico's van AI te vangen. Daarom heeft de Europese Unie een aparte wet ontwikkeld.

De wetgeving heeft als doel om AI veilig en ethisch te maken. De wet beoogt zowel bescherming van grondrechten als het stimuleren van innovatie. Die balans is bewust gekozen: de EU wil niet dat strenge regels alle ontwikkeling stilleggen, maar ook niet dat AI-systemen ongeremd worden ingezet ten koste van burgers.

De kern van de wet is een risicogebaseerde aanpak. Hoe groter het risico dat een AI-systeem oplevert voor gezondheid, veiligheid of fundamentele rechten, hoe strenger de eisen. Die aanpak zorgt ervoor dat veel AI-toepassingen gewoon mogelijk blijven, terwijl de meest risicovolle systemen aan zware voorwaarden moeten voldoen of zelfs verboden zijn.

Wat is een AI-systeem volgens de wet? Een machinegebaseerd systeem dat, al dan niet gedeeltelijk autonoom, wordt gebruikt om voorspellingen te doen, beslissingen te nemen of inhoud te genereren die invloed heeft op de omgeving.

Reikwijdte: voor wie geldt de EU AI Act?

De EU AI Act geldt voor aanbieders (de ontwikkelaars) en gebruikers (de organisaties die AI inzetten, ook wel "deployers" genoemd) van AI-systemen die in de EU op de markt komen, in gebruik zijn of waarvan de output in de EU wordt gebruikt. De EU AI Act creëert daarmee een uniforme regelgevingsstructuur binnen de EU.

Concrete voorbeelden:

  • Een Europees softwarebedrijf dat een tool voor personeelsselectie bouwt en deze in de EU op de markt brengt, valt onder de regels voor high risk AI.

  • Een aanbieder buiten de EU die een general purpose AI model aanbiedt dat in de EU wordt geïntegreerd door bedrijven of burgers, moet voldoen aan de regels.

  • Een gemeente die een algoritme inzet voor uitkeringscontrole, moet beoordelen of dat AI-systeem als hoog risico geldt.

De wet kent beperkte uitzonderingen, bijvoorbeeld voor zuiver militair gebruik of bepaalde vormen van onderzoek en prototyping vóór marktintroductie. Maar maak je geen illusies: ook kleine organisaties, start-ups en publieke instellingen vallen onder de regels zodra hun AI-systemen in een gereguleerde risicocategorie vallen. De wet erkent weliswaar proportionaliteit, maar vrijstelling bestaat niet voor de kern van de verplichtingen.

Belangrijke begrippen: AI-systemen, general purpose AI en high risk AI

Om de EU AI Act goed te begrijpen, moet je drie kernbegrippen kennen. Deze definities gelden in de hele EU, zodat er geen verwarring ontstaat tussen landen of toezichthouders.

Wat is een AI-systeem? Een AI system is volgens de wet een machinegebaseerd systeem dat deels autonoom werkt en dat voorspellingen, aanbevelingen, beslissingen of inhoud genereert die de omgeving beïnvloedt. Denk aan software die automatisch sollicitaties filtert, een chatbot die klantvragen beantwoordt, of een algoritme dat creditscores berekent. Het gaat niet alleen om geavanceerde neurale netwerken, maar om elke software die op deze manier functioneert.

Wat zijn general purpose AI models? General purpose AI models zijn modellen die zijn getraind met grote datasets en die veel verschillende taken kunnen uitvoeren. Denk aan grote taalmodellen, beeldgeneratoren of spraakmodellen. Omdat deze modellen in uiteenlopende toepassingen worden hergebruikt, hebben ze een breed effect. Daarom kent de EU AI Act aparte regels voor general purpose AI.

Wat is high risk AI? High risk AI systems zijn AI-systemen die een aanzienlijk risico vormen voor gezondheid, veiligheid of fundamentele rechten. Voorbeelden: AI voor sollicitantenselectie, leerlingtoelating, kredietbeoordeling, toekenning van sociale uitkeringen of rechtshandhaving. Hoog-risico AI-systemen moeten voldoen aan strikte verplichtingen en controles.

De risicogebaseerde aanpak van de EU AI Act

De AI Act introduceert een risicogebaseerd classificatiesysteem voor AI-systemen. De EU AI Act classificeert AI-systemen in vier risicocategorieën. Die indeling hangt niet af van de gebruikte technologie (bijvoorbeeld een neuraal netwerk of een regelgebaseerd algoritme), maar van de impact op gezondheid, veiligheid of fundamentele rechten.

Dit is geen technologieverbod. Veel AI-toepassingen blijven gewoon toegestaan, maar onder verschillende voorwaarden. Hierdoor ontstaat een gelaagd systeem: van volledig verboden tot vrij van extra eisen.

De vier risiconiveaus op een rij:

  • Onaanvaardbaar risico - AI-systemen met onaanvaardbaar risico zijn volledig verboden in de EU. Voorbeelden: sociale scoring door overheden, manipulatie van gedrag via subliminale technieken, real-time gezichtsherkenning in openbare ruimtes zonder juridische waarborgen.

  • Hoog risico - AI-systemen die worden ingezet in kritieke domeinen zoals onderwijs, werk, gezondheidszorg en rechtshandhaving. Strenge eisen voor transparantie, documentatie, menselijk toezicht en risicobeheer. Denk aan een algoritme dat sollicitanten screent of een systeem dat beslist over medische triage.

  • Beperkt risico (transparantierisico) - AI-systemen zoals chatbots, systemen voor emotieherkenning of generatieve AI die tekst, beeld of audio maakt. Verplichtingen beperken zich tot transparantie: gebruikers moeten weten dat ze met AI te maken hebben. AI-gegenereerde inhoud moet als zodanig worden gelabeld.

  • Minimaal of geen risico - Spamfilters, AI in videogames, eenvoudige aanbevelingssystemen. Minimaal risico AI-toepassingen hebben weinig of geen juridische verplichtingen onder de EU AI Act.

Onaanvaardbaar risico: verboden AI-praktijken

Bepaalde AI-toepassingen zijn verboden vanwege onaanvaardbare risico's. De EU AI Act verbiedt AI-systemen die schadelijke manipulatie veroorzaken. Dit zijn AI-systemen die niet op de markt mogen worden gebracht en niet gebruikt mogen worden zodra de relevante bepalingen gelden.

De verboden praktijken zijn onder andere:

  • Manipulatie en misleiding - AI-systemen die subliminale, manipulerende of misleidende technieken gebruiken om het gedrag van mensen te vervormen, waardoor ze beslissingen nemen die ze anders niet zouden nemen. Bijvoorbeeld apps die onbewust koopgedrag sturen.

  • Exploitatie van kwetsbare groepen - Systemen die misbruik maken van leeftijd, handicap of de economische of sociale situatie van mensen.

  • Sociale scoring - AI-systemen die mensen beoordelen op basis van hun sociale gedrag of persoonlijke kenmerken, ingezet door overheden of in vergelijkbare contexten. Social scoring is uitdrukkelijk verboden.

  • Real-time biometrische identificatie in publieke ruimtes - Systemen voor biometrische identificatie op afstand in openbare ruimtes, ingezet door politie en justitie, zijn verboden, op een paar strikt afgebakende uitzonderingen na, zoals het zoeken naar slachtoffers of het voorkomen van een terroristische aanslag. Gezichtsherkenning in openbare ruimtes is daarmee sterk aan banden gelegd.

  • Emotieherkenning en predictieve profilering - AI-systemen die emoties herkennen op de werkplek of in het onderwijs, of individueel crimineel gedrag voorspellen op basis van profielkenmerken.

  • Niet-consensueel intiem beeldmateriaal - Vanaf 2 december 2026 zijn ook AI-systemen verboden die zonder toestemming realistisch intiem beeldmateriaal van herkenbare personen produceren of manipuleren.

Niet-naleving op dit gebied kan leiden tot de hoogste boetes en zwaarste sancties die de wet kent.

High risk AI: wanneer is een AI-systeem hoog risico?

Hoog-risico AI-systemen vallen in twee hoofdgroepen:

  1. AI geïntegreerd in gereguleerde producten - Denk aan AI in medische hulpmiddelen, machines of speelgoed. Deze producten vallen al onder bestaande productveiligheidswetgeving en krijgen extra AI-eisen.

  2. AI in specifiek aangewezen toepassingen - De wet bevat bijlagen (met name Annex III) waarin precies staat welke toepassingen als high risk worden gezien. Organisaties moeten hun toepassingen met deze lijst vergelijken om te bepalen of ze als high risk worden geclassificeerd.

AI-systemen in de volgende domeinen worden als hoog risico beschouwd:

  • Onderwijs en beroepsopleiding: AI voor beoordeling van prestaties of toelating van leerlingen

  • Werk en personeelsselectie: algoritmen die sollicitaties filteren of werknemers beoordelen

  • Publieke diensten: AI die beslist over sociale uitkeringen of subsidies

  • Gezondheidszorg: AI voor diagnostiek of triage

  • Rechtshandhaving: AI voor risicobeoordeling of predictieve analyses

  • Migratie en grensbeheer: AI voor identiteitscontrole of risicoprofilering

  • Justitie en democratische processen: AI die gebruikt wordt bij rechtspraak of verkiezingen

Deze systemen moeten vooraf beoordeeld worden en aan strikte eisen voldoen voordat ze op de markt of in gebruik komen. De AI Act vereist dat hoge risico AI-systemen worden geregistreerd in een EU-database.

Verplichtingen voor aanbieders van high risk AI-systemen

De developers van AI-systemen die als high risk zijn geclassificeerd, krijgen uitgebreide verplichtingen. De AI Act verplicht aanbieders om risico's van AI-systemen te beoordelen. Aanbieders moeten AI-systemen classificeren op risiconiveau. De kernplichten zijn:

  • Risicomanagementsysteem - Een systeem dat risico's identificeert, analyseert en beperkt gedurende de hele levenscyclus van het AI-systeem. Hoog-risico AI-systemen vereisen voortdurende monitoring en risicobeheer.

  • Kwaliteitsmanagementsysteem - Processen om kwaliteit te waarborgen bij ontwikkeling, testen en onderhoud.

  • Technische documentatie - Hoog-risicosystemen vragen uitgebreide technische documentatie. Aanbieders moeten technische documentatie voor hun AI-systemen verstrekken, inclusief informatie over ontwikkeling, testdata, validatie en veiligheidsincidenten.

  • Datagovernance - Beoordeling van bias, diversiteit en representativiteit van trainingsdata.

  • Robuustheid en beveiliging - Waarborgen tegen aanvallen, storingen en onbedoeld gedrag.

  • Logging en traceerbaarheid - Vastlegging van beslissingen en fouten zodat het systeem achteraf te controleren is.

  • Menselijke controle - Het systeem moet zo ontworpen zijn dat menselijk toezicht mogelijk is.

  • Conformiteitsbeoordeling en CE-markering - Voordat het systeem in de EU op de markt mag komen, moet vaak een conformiteitsbeoordeling worden doorlopen.

Aanbieders moeten incidenten monitoren en rapporteren. Updates en verbeteringen zijn verplicht wanneer er nieuwe risico's ontstaan. Deze verplichtingen gelden niet alleen bij lancering, maar gedurende de volledige levenscyclus.

Verplichtingen voor gebruikers (deployers) van high risk AI

De AI Act vereist dat gebruikers van hoog-risico AI-systemen toezicht houden. Organisaties die high risk AI inzetten, hebben eigen verantwoordelijkheden. Gebruikers van AI krijgen betere bescherming tegen schadelijke praktijken door de wet, maar daar staan ook plichten tegenover voor de organisaties die AI gebruiken.

Wat moet een deployer minimaal regelen?

  • Het AI-systeem gebruiken volgens de instructies van de aanbieder

  • Menselijk toezicht borgen bij beslissingen die mensen raken

  • Personeel trainen in het juiste gebruik van het systeem

  • De kwaliteit van invoergegevens bewaken

  • Logs van beslissingen en fouten bewaren

  • Incidenten melden bij de aanbieder en soms bij toezichthouders

  • Bij publieke organisaties: een fundamentele rechten-impactbeoordeling uitvoeren

  • Bepaalde AI-systemen moeten geregistreerd worden in een EU-database

Uitbesteding (bijvoorbeeld via clouddiensten) ontslaat je niet van deze zorgplichten. Je blijft als gebruiker verantwoordelijk voor de correcte en transparante inzet van het AI-systeem.

Beperkt risico: transparantieverplichtingen voor AI

AI-systemen met beperkt risico (limited risk) krijgen lichtere, maar belangrijke verplichtingen. Denk aan chatbots, systemen voor emotieherkenning in beperkte context, of generatieve AI die tekst, beeld of audio maakt.

De minimumeisen zijn:

  • Melding aan gebruikers - Als een AI-systeem direct met mensen communiceert, moeten gebruikers weten dat ze met AI te maken hebben. Bijvoorbeeld door een melding als "Je praat met een AI-assistent."

  • Labelen van AI-inhoud - AI-gegenereerde inhoud moet herkenbaar zijn als AI. Denk aan deepfakes, synthetische video's of AI-geschreven teksten in publieke informatie.

  • Uitleg over beperkingen - Aanbieders moeten duidelijk maken wat het systeem wel en niet kan.

  • Machineleesbare markering - Generatieve systemen moeten hun output markeren zodat detectie mogelijk is.

AI-systemen moeten voldoen aan transparantie-eisen voor gebruikers. Deze eisen gelden ook voor aanbieders buiten de EU als hun AI-output in de EU wordt gebruikt.

Minimaal of geen risico: welke AI valt grotendeels buiten de regels?

Veel AI-systemen vallen in de categorie minimaal risico. Denk aan AI in videogames, spamfilters, eenvoudige aanbevelingssystemen of entertainmenttoepassingen. Minimaal risico AI-toepassingen hebben weinig of geen juridische verplichtingen onder de EU AI Act.

Dat betekent niet dat je helemaal vrij bent: andere wetten zoals privacywetgeving en consumentenrecht blijven gewoon van toepassing.

Enkele tips:

  • Hanteer ook voor deze systemen vrijwillige gedragscodes of interne richtlijnen

  • Houd er rekening mee dat de risicoclassificatie kan veranderen als het gebruik, de schaal of de impact van je systeem groeit

  • Documenteer je overwegingen, zodat je bij vragen van toezichthouders kunt aantonen dat je bewust hebt geclassificeerd

Speciale regels voor general purpose AI models (GPAI)

General purpose AI models krijgen aparte regels in de EU AI Act. De reden: deze modellen worden in veel verschillende AI-systemen hergebruikt en kunnen daardoor brede effecten hebben. Denk aan grote taalmodellen of beeldgeneratoren die door honderden bedrijven worden geïntegreerd.

De hoofdeisen voor aanbieders van AI-modellen voor algemene doeleinden:

  • Technische documentatie opstellen en beschikbaar stellen

  • Informatie verstrekken aan partijen die het model verwerken in hun eigen systemen (downstream-gebruikers)

  • Beleid rond intellectueel eigendom en auteursrecht naleven

  • Een samenvatting publiceren over de gebruikte trainingsdata

Er gelden strengere eisen voor general purpose AI modellen met systemische risico's. Bijvoorbeeld modellen waarvan de rekenkracht bij training boven een bepaalde drempel uitkomt. Zulke modellen moeten gemeld worden bij het Europese AI-bureau (AI Office).

Het Europese AI-bureau houdt toezicht op de naleving van de wet, met name op deze GPAI-modellen. Het AI Office stelt ook richtsnoeren op om de regels concreet en werkbaar te maken.

Transparantie en AI-geletterdheid binnen organisaties

De EU AI Act vereist dat AI-systemen transparant en traceerbaar zijn. Maar de wet gaat verder dan alleen technische eisen. Organisaties moeten ook zorgen voor interne AI-geletterdheid: medewerkers moeten begrijpen hoe AI werkt en welke risico's eraan kleven.

Praktische maatregelen:

  • Informeer gebruikers en klanten actief over het gebruik van AI

  • Maak begrijpelijke handleidingen voor medewerkers die met AI-systemen werken

  • Train personeel in het herkennen van risico's en beperkingen van AI

  • Stel een intern AI-beleid op met duidelijke rollen, verantwoordelijkheden en een escalatieproces bij incidenten

  • Zorg dat er een aanspreekpunt is voor vragen over AI binnen de organisatie

Dit geldt voor zowel high risk AI als voor veel toepassingen met beperkt of transparantierisico, zoals chatbots en generatieve AI-hulpmiddelen.

Toezicht en handhaving: wie controleert naleving?

Het toezicht op de EU AI Act vindt plaats op twee niveaus:

  • Nationale toezichthouders - Elke lidstaat wijst eigen bevoegde autoriteiten aan. Zij zijn het eerste aanspreekpunt voor verboden AI, high risk AI en andere overtredingen. In Nederland spelen de Autoriteit Persoonsgegevens, als coördinerend toezichthouder op algoritmes en AI, en de Rijksinspectie Digitale Infrastructuur een centrale rol, samen met sectorale toezichthouders. De precieze verdeling wordt in Nederlandse wetgeving vastgelegd.

  • Het Europese AI Office - Dit kantoor richt zich op general purpose AI, coördinatie tussen lidstaten en het opstellen van richtsnoeren. De Europese Commissie speelt een centrale rol in dit proces.

De EU AI Act kan leiden tot hoge boetes voor overtredingen. Bij de zwaarste overtredingen (zoals verboden AI-praktijken) kunnen de boetes oplopen tot 35 miljoen euro of 7 procent van de wereldwijde jaaromzet. Voor overige overtredingen gelden lagere bedragen: tot 15 miljoen euro of 3 procent, en tot 7,5 miljoen euro of 1 procent voor onjuiste informatie aan toezichthouders. Voor het mkb en start-ups geldt steeds het laagste van de twee bedragen.

Bedrijven moeten rekening houden met:

  • Audits en verzoeken om documentatie

  • Waarschuwingen en verbetermaatregelen bij niet-naleving

  • Samenwerking tussen nationale autoriteiten en Europese instellingen om consistente handhaving te waarborgen

Standaarden, normen en hulpmiddelen voor naleving

Om te weten hoe je concreet aan de regels kunt voldoen, worden Europese geharmoniseerde normen (standaarden) ontwikkeld. Deze standaarden vertalen de technische eisen van de EU AI Act naar praktische richtlijnen.

Wat kun je als organisatie doen?

  • Volg de ontwikkeling van relevante standaarden via nationale normalisatie-instituten

  • Gebruik beschikbare hulpmiddelen zoals EU AI Act-nalevingscontrolelijsten en handleidingen van de Europese Commissie

  • Maak gebruik van documentatiesjablonen, risicobeoordelingsformats en modelbeleidsstukken om de administratieve last te beperken

  • Raadpleeg nationale AI Act-gidsen die specifiek zijn opgesteld voor jouw land of sector

Deze hulpmiddelen helpen vooral kleinere organisaties om de eisen behapbaar te maken zonder grote juridische afdelingen.

Regulatory sandboxes en innovatievriendelijke maatregelen

De EU AI Act stimuleert innovatie door regulatory sandboxes. Een regulatory sandbox is een gecontroleerde testomgeving waar bedrijven AI-systemen kunnen ontwikkelen en testen onder toezicht van een toezichthouder.

De wet moedigt lidstaten aan om zulke sandboxes op te zetten, met speciale aandacht voor het MKB en start-ups. De wetgeving ondersteunt kleine en middelgrote ondernemingen in AI-ontwikkeling door deze drempels te verlagen.

Voordelen van deelname aan een sandbox:

  • Vroegtijdige feedback van toezichthouders over je AI-systeem

  • Beter begrip van de regels en hoe je eraan kunt voldoen

  • Lagere nalevingskosten en snellere markttoegang voor veilige innovaties

  • Mogelijkheid om te leren van andere deelnemers en best practices

Testen in een sandbox is geen vrijbrief om regels te negeren. Het helpt wel om later makkelijker aan de eisen te voldoen. Deelname is vooral zinvol bij high risk AI of nieuwe general purpose AI modellen.

Gefaseerde inwerkingtreding en belangrijke data

De implementatie van de EU AI Act gebeurt gefaseerd, met deadlines tot 2028. De wet werd op 13 juni 2024 ondertekend, op 12 juli 2024 gepubliceerd in het Publicatieblad van de EU en trad op 1 augustus 2024 in werking. Maar niet alle verplichtingen golden meteen.

Hieronder de belangrijkste data:

  • 2 februari 2025 - De definities, de verboden praktijken en de bepalingen over AI-geletterdheid gelden. Dit is de eerste set verplichtingen die van kracht is geworden.

  • 2 augustus 2025 - De regels en verplichtingen voor general purpose AI modellen zijn van kracht.

  • 2 augustus 2026 - Transparantieverplichtingen (waaronder het labelen van AI-gegenereerde inhoud) gelden. Voor systemen die vóór die datum al op de markt waren, geldt een overgangsperiode.

  • 2 december 2026 - Aanvullende verboden (onder andere rond niet-consensueel intiem beeldmateriaal).

  • 2 december 2027 - Verplichtingen voor hoog-risico-AI volgens bijlage III treden in werking. Oorspronkelijk was dat 2 augustus 2026, maar via de Digital Omnibus is deze termijn in 2026 uitgesteld, omdat de technische normen nog niet klaar waren.

  • 2 augustus 2028 - Hoog-risico-AI die is ingebouwd in gereguleerde producten (bijlage I) moet aan alle eisen voldoen. Ook deze termijn is een jaar uitgesteld.

Stel als organisatie een eigen tijdlijn op met interne deadlines vóór de wettelijke data. Denk aan inventarisatie, risicoclassificatie, technische aanpassingen en training van medewerkers. Tegelijk geldt: hoe eerder je begint, hoe minder stress bij de echte deadlines.

Relatie met andere EU-regels (zoals privacy en cyberveiligheid)

De EU AI Act staat niet op zichzelf. Organisaties hebben vaak te maken met meerdere regels tegelijk. Denk aan privacywetgeving, cyberveiligheidsrichtlijnen, consumentenrecht en sectorspecifieke regels.

Belangrijke raakvlakken:

  • Privacy - AI-systemen die persoonsgegevens verwerken, moeten ook voldoen aan de AVG. Denk aan AI voor klantanalyse of HR-toepassingen.

  • Cyberveiligheid - AI in kritieke infrastructuur (zoals energie, water of transport) valt ook onder cyberveiligheidsregels.

  • Productveiligheid - AI in medische hulpmiddelen of machines moet voldoen aan zowel de AI Act als de bestaande productveiligheidswetgeving.

Herkenbare scenario's:

  • Een bank die AI inzet voor fraudedetectie moet voldoen aan zowel de AI Act, de privacywetgeving als financiële toezichtregels.

  • Een ziekenhuis dat AI gebruikt voor triage combineert de AI Act met regels voor medische hulpmiddelen en patiëntgegevens.

  • Een vervoersbedrijf met AI voor logistieke planning in de EU heeft te maken met de AI Act, cyberveiligheid en mogelijk sectorregels.

Hanteer een geïntegreerde aanpak voor risicomanagement en naleving, in plaats van elke wet apart te behandelen. Dat bespaart tijd en voorkomt dubbel werk.

Hoe begin je: stappenplan om je AI-systemen klaar te maken

Begin vandaag met de voorbereiding, ook als sommige verplichtingen pas later van kracht worden. Hier is een concreet stappenplan:

  • Inventariseer alle AI-systemen die je organisatie ontwikkelt, aanbiedt of gebruikt

  • Bepaal voor elk systeem in welke risicocategorie het valt (onaanvaardbaar, hoog, beperkt of minimaal risico)

  • Stel vast of je als aanbieder of als gebruiker (deployer) optreedt - of beide

  • Controleer welke verplichtingen gelden voor jouw rol en risicocategorie

  • Stel een plan op om eventuele hiaten te dichten (documentatie, procedures, technische aanpassingen)

  • Leg verantwoordelijkheden vast: wie is intern eindverantwoordelijk voor AI-naleving?

  • Werk samen met juridische en IT-teams, betrek inkoop en leveranciersbeheer

  • Train medewerkers in het herkennen en beheersen van AI-risico's

De AI Act en zichtbaarheid in AI-zoekmachines

De AI Act regelt hoe AI gebruikt mag worden, niet of AI-assistenten jouw bedrijf noemen. Maar de transparantieregels laten wel zien dat AI-antwoorden een normaal onderdeel worden van hoe mensen informatie vinden. Wil je weten of ChatGPT en Google AI Overview jouw bedrijf noemen? Lees meer over generative engine optimization of vraag de gratis AI audit aan.

Conclusie

De EU AI Act is de belangrijkste AI-wet voor Europese organisaties. Voor de meeste ondernemers komt het nu neer op AI-geletterdheid, een overzicht van je AI-gebruik en transparantie richting klanten. Gebruik je AI voor beslissingen over mensen, bereid je dan voor op de hoog-risicoregels van december 2027 en augustus 2028. Dit artikel is geen juridisch advies; raadpleeg bij twijfel een jurist.